ولادت
با سعادت امام رضا ( عليه السّلام ) را تبريک و تهنيت عرض می نماييم.
يکی از
آينه های سر تا پا نمای الهی
که مورد توجه خداوند واقع گشت و به تنديس رضايت حقّ مُلقّب گرديد
؛ بانويی از
مغرب
زمين است که در دامان تربيت خويش حجّت خدا را پرورش داده و در شمار «
خيراتٌ حسان
»
۱
قرار گرفته و جاودانه گشته است.
آن بانوی بزرگوار « تکتم » مادر امام
رضا ( عليه السّلام ) است.
برای
اين پاکبانوی خانه
اهل بيت (
عليهم السّلام ) نام های
زيادی ياد کرده اند از جمله : « ام ولد
۲
، ام
البنين ، خيزران ،
نجمه ،
صقره ،
طاهره ، سکن ، سکينه
، کليمه ، سمانه ، اروی و ...
»
امّا ؛
نام مشهور
اين بانو در
کتب
روايی «
نجمه
» است.۳
هنگامی که
نجمه
به حضرت علی بن موسی الرضا ( عليه السّلام ) بارور گشت ، سنگينی حمل را حس نمی کرد
و صدای تسبيح و تهليل فرزندش را - در حالی که در رحم بود - می شنيد و اين نشان از
طهارت باطنی اين بانوی بزرگوار داشت.
مدّت زمان بارداری
ايشان به گونه ای پنهانی
طی شد
تا به
واسطه ظلم خلفای عباسی ،
اين شجره طيّبه قطع نشود و همواره حجّت خدا بر روی زمين زنده بماند.
آری! روز پنج شنبه يازدهم ذيقعده
۴
اين مولود مبارک در مدينه چشم به جهان گشود و پرتويی از نور ، زمين را از عطر
ميلادش منوّر و معطّر ساخت. عرشيان و فرشتگان مقدم منوّرش را گلباران کردند
و آسمان
از وجود خورشيد هشتم امامت ، مردی از تبار رسول اکرم ( صلّی ا... عليه و آله و سلّم
) ، درخشان تر از هميشه بود.
بعد از ميلاد مبارک اين طفل ، تکتم از
سوی امام کاظم ( عليه السّلام ) ملقّب به «
طاهره
» شد
۵
تا در زمره «
ارحام مطهّره
» وارد شود.
۶
هنگامی که حضرت علی بن موسی الرضا (
عليه السّلام ) متولّد گرديدند ، دست های خويش را بر زمين نهادند و سر مبارکشان را
به سوی آسمان بلند کردند و شهادت به يکتايی خداوند متعال و فرستاده اش را بر زبان
جاری نمودند. در همين هنگام امام موسی کاظم ( عليه السّلام ) بر طاهره وارد گرديدند
و فرمودند : « ای طاهره! کرامت خداوند گوارايت باد! »
نوزاد را در پارچه ای سفيد پيچيدند و به امام سپردند و حضرت در گوش راستش اذان و
در گوش چپش اقامه گفتند و
کامش را
با آب
فرات گشودند
و نوزاد را
به مادرش سپردند
و فرمودند : «
از او نگهداری فرما ، همانا او ذخيره و حجّت خداوند بر روی زمين است.
»۷
ولادت امام رضا ( عليه السّلام ) چند
روز بعد از شهادت امام صادق ( عليه السّلام ) اتفاق افتاد و اين در حالی بود که
امام صادق ( عليه السّلام ) آرزو داشتند که فرزند امام کاظم ( عليه السّلام ) را
ببينند.
از امام موسی بن
جعفر ( عليه
السّلام ) روايت
شده است
که فرمودند
: « از پدرم
جعفر بن محمّد ( عليه السّلام ) بارها شنيدم که می فرمودند : " عالم آل محمّد (
صلّی ا... عليه و آله و سلّم ) در صلب تو است ؛ بدرستی که او همنام جدّم
اميرالمؤمنان علی ( عليه السّلام ) است و کاش من او را می ديدم و درکش می کردم! " »
۸
امام
هشتم علی
ناميده شدند
و اين نام
از جانب پروردگار سالها قبل - توسط جبرئيل امين ( عليه
السّلام ) - بر حضرت محمّد ( صلّی ا... عليه و آله و سلّم ) وحی شده بود و
مشهورترين لقب ايشان «
رضا
» است.
رضا
در کتب لغت معانی متعدّدی چون : دوست ، محب ، خشنودی و ... دارد ، ولی ؛ علمای شيعه
اين لقب را به معنای
رضای بر رضای خداوند
و يا مرضی خداوند و رسول گفته اند که اين خصلتِ ارزشمند مقامی بالاتر از مقام صبر
است.
امام جواد ( عليه السّلام ) در اين
مورد فرموده اند : « حقّ تعالی او را به
رضا
مُسمّی گردانيد ؛ برای آنکه پسنديده خداوند در آسمان بود و رسول خدا ( صلّی ا...
عليه و آله و سلّم ) و ائمه هدی در زمين از او خشنود بودند. »
۹
کُنيه
امام رضا ( عليه السّلام ) «
ابوالحسن
» می باشد که به فرموده امام کاظم ( عليه السّلام ) « هرگاه فرزندم را صدا می کنيد
، او را
ابوالحسن
بخوانيد. »
« السّلام عَلَيک يا اباالحسن ، يا
علی بن موسی الرضا وَ رَحمَه ا... وَ بَرَکاتُهُ. »
۱. سوره الرحمن ، آيه ۷۳
۲. الفصول المهمّه
۳.
عيون اخبار الرضا
۴.
منتهی الآمال ، شيخ عباس قمی
۵.
بحار الانوار ، جلد ۴۹ ، صفحه ۵ / عيون اخبار الرضا ، جلد ۱
، صفحه ۱۶ / اعلام
الوری ، صفحه ۳۱۳ / چهل حديث حضرت امام رضا ( عليه السّلام ) ، کاظم مدير شانه چی
۶.
رياحين الشريعه ، رسولی محلاتی ، جلد ۳ ، صفحه ۲۱
۷.
ترجمه المناقب ، جلد ۳ ، صفحه ۱۳ / بحارالانوار ، جلد ۲۴
، صفحه ۲۱۲ / منتهی الآمال
۸.
منتهی الآمال ، جلد ۲ ، صفحه ۳۷۷ / اثباه الهداه ، شيخ حرّ عاملی
، جلد ۶ ، صفحه ۲۸
/ اعلام الوری ، صفحه ۱۹۰
۹. منتهی الآمال ، جلد ۲